Jan Kempiński ps. „Błysk”

Jan Kempiński (1921-1946) ps. „Błysk”.
Urodził się 4 lutego 1921 roku w Jaskółkach koło Ostrowa Wlkp. Już jesienią 1939 r. rozpoczął działalność konspiracyjną. W 1940 r. został wywieziony na roboty do Rzeszy. W 1943 r. aresztowany przez Gestapo za prowadzenie sabotażu i wywieziony do obozu koncentracyjnego w Dachau. Podczas transportu ucieka i powraca do okupowanego kraju. Wstępuje w szeregi Armii Krajowej i walczy na terenie Gór Świętokrzyskich oraz Lubelszczyzny. Używa nazwiska Jan Nowak i przybiera pseudonim „Błysk”.

Po zajęciu tych terenów przez Armię Czerwoną w lipcu 1944 r. wstępuje do Milicji Obywatelskiej MO w Lublinie. Po dwutygodniowej służbie porzuca jej szeregi i rozpoczyna walkę z nowym okupantem. Na przełomie lipca i sierpnia 1945 r. powraca w rodzinne strony. Nawiązuje kontakt z działającą na tym terenie Wielkopolską Samodzielną Grupą Ochotniczą WSGO „Warta” i otrzymuje zadanie zorganizowania oddziału zbrojnego. Główną jego siłę stanowią plutony liczące około 30-40 żołnierzy, dowodzone przez ppor. ps.„Ali” i ppor. Czesława Rudaka ps. „Gałązka”. Pierwszą akcję bojową oddział przeprowadził w Dobrzycy 25 września 1945 r. opanowując posterunek MO, pocztę i gorzelnię.

W nocy z 6 na 7 października 1945 r. w Krzywosądowie jego oddział zatrzymał samochód z trzema działaczami PPR z Ostrowa Wlkp., których po przesłuchaniu rozstrzelano w okolicach leśniczówki w Korytach. 9 października 1945 r. Oddział „Błyska” przeprowadził akcje w Sulmierzycach, zajmując gminny UBP i posterunek MO, w Odolanowie opanował placówkę MO i pocztę. 10 października 1945 r. w Kuczkowie zatrzymali Tadeusza Palaka, szefa PUBP w Jarocinie, Kazimierza Sikorskiego funkcjonariusza UB oraz dwóch milicjantów i jednego oficera LWP. Po przesłuchaniu ubowców rozstrzelano w lesie koło Sośni, a pozostałych puszczono wolno. W nocy z 10 na 11 października 1945 r. oddział zaatakował więzienie w Koźminie, z którego udało się odbić część więźniów. W nocy z 15 na 16 października 1945 r. oddział rozbił posterunek MO w Koźmińcu, a 16 października 1945 r. w Kolonii Kościelec oddział „Błyska” starł się z Grupą Operacyjną KBW – UB. W jej wyniku partyzanci stracili 1 zabitego i 2 rannych, a grupa operacyjna straciła 4 ludzi. Dwa dni później oddział zlikwidował działacza PPS z Raszkowa. 22 października 1945 r. oddział „Błyska” opanował Odolanów, jednak wyjeżdżając z miasta natknął się na grupę operacyjną wojsk NKWD-KBW. W wyniku starcia oddział został rozbity, a śmierć poniosło 24 partyzantów.

Por. Jan Kempiński „Błysk” został zatrzymany w Poznaniu przez funkcjonariuszy MO 17 grudnia 1945 r. i przekazany UB. W Poznaniu od 29 kwietnia 1946 r. toczył się proces przeciwko „Błyskowi” i jego 21 towarzyszom. 4 maja 1946 r. wojskowy Sąd Rejonowy w Poznaniu skazał Jana Kempińskiego na karę śmierci, utratę praw publicznych na zawsze oraz przepadek całego mienia. Egzekucję wykonano 21 czerwca 1946 r. o godzinie 12.00 w Poznaniu.

W wolnej Polsce 22 września 1992 r. Sąd Wojewódzki w Poznaniu unieważnił wyrok wydany na por. Jana Kempińskiego.

Autor: Maciej Grzesiński