W niedzielę 8 listopada, dzień po zamachu w Krakowie, minister kultury Marta Cienkowska poinformowała o skardze do Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji na relację Republiki. Prezydium Rady Polskich Mediów uznało, że Tomasz Sakiewicz nie zasługuje na miano dziennikarza. Dwa dni później marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty wystąpił o wszczęcie postępowania w sprawie kary pieniężnej dla stacji. Uważam tę reakcję za krzywdzącą dla Sakiewicza i niebezpieczną dla każdej redakcji, która będzie relacjonować następny kryzys na żywo.
Kierwiński publicznie poparł operację pod Trybunałem
Jest jedno pytanie, które chciałbym usłyszeć od krytyków Tomasza Sakiewicza. Dlaczego z równie wielką stanowczością nie domagają się dokumentów od Marcina Kierwińskiego? Jego zastępca Czesław Mroczek podał 6 listopada w Sejmie, że od 11 września do 5 listopada przy zabezpieczaniu Trybunału liczba skierowań policjantów przekroczyła łącznie 16 tysięcy. To suma z kolejnych dni służby. Sam Kierwiński pochwalił podległych mu funkcjonariuszy po wydarzeniach z nocy z 30 na 31 października.
Moja ocena działań gabinetu Donalda Tuska jest jednoznaczna. Policja posłużyła jako osłona siłowego, bezprawnego przejęcia Trybunału Konstytucyjnego. Kierwiński odpowiada za to jako szef MSWiA. Komenda Stołeczna tłumaczyła obecność funkcjonariuszy bezpieczeństwem i porządkiem publicznym. Prezydent Karol Nawrocki wezwał rząd do wycofania sił przymusu. W dniu zamachu w Krakowie do Warszawy pojechało 141 funkcjonariuszy krakowskiej prewencji. Panie ministrze, proszę pokazać, ilu z nich skierowano pod Trybunał i jakie zadania dostali pozostali. To byłaby odpowiedź na pytanie, które postawiła Republika.
Co widać w kadrze z Rynku
Sakiewicz mówił, że nie widzi na Rynku policyjnego radiowozu. Powiedział też, że na miejscu nie ma policji, choć w kadrze widać funkcjonariusza w cywilu z policyjną opaską. Krytycy mają pełne prawo wskazać tę rozbieżność. Kamera stała jednak na Rynku. Decydujące starcie rozegrało się przy ulicy Dietla. Widoczny na nagraniu funkcjonariusz wykonywał swoje zadanie w innym miejscu. Ten kadr niczego nie rozstrzyga w sprawie wsparcia dla załogi, która ścigała sprawcę.
Jakub Kulik i Artur Morański zachowali się bohatersko. Ruszyli za napastnikiem i zatrzymali go, choć obaj zostali ciężko ranni. Na nagraniach widać, że bezpośredni pościg prowadził jeden policyjny radiowóz. Dziennikarze mieli więc powód, by zapytać, dlaczego w chwili starcia obok obu policjantów nie było drugiej policyjnej załogi. Ich pytanie uważam za wyraz szacunku dla ludzi, od których państwo wymaga narażania życia. Gdyby reporter przyjął bez dalszych pytań komunikat o trzydziestu załogach skierowanych do akcji, widz nadal nie wiedziałby, jaki był udział każdej z nich w tych pierwszych minutach.
Skarga minister kultury, wniosek marszałka Sejmu
Cienkowska zarzuciła Republice między innymi podawanie niezweryfikowanych informacji i możliwość wywołania paniki. Czarzasty publicznie opowiedział się za karą finansową. Szczególnie oburza mnie postawa przedstawicieli środowiska medialnego. Kiedy Prezydium Rady Polskich Mediów ogłasza, kto jest dziennikarzem, a kto nim być przestał, zamienia spór o konkretne słowa w osobisty atak na człowieka. Czy którakolwiek z redakcji zasiadających w tej radzie chciałaby, żeby w ten sposób oceniano jej własnych reporterów?
12 listopada krakowska prokuratura poinformowała o wszczęciu śledztwa w sprawie wypowiedzi na antenie. Jak wyjaśnił jej rzecznik, chodzi m.in. o twierdzenie o nieobecności policji i sugestię udziału cudzoziemców w zamachu.
Kiedy z anteny znikają reklamy
9 listopada RTV Euro AGD ogłosiło, że wstrzymuje reklamy z powodu kontrowersji wokół relacji z Krakowa. Firma poinformowała, że zakończyła wyłączanie reklam internetowych i wycofuje emisje telewizyjne. Biuro prasowe Mastercard potwierdziło z kolei, że spoty tej marki pojawiały się w Republice w ramach szerszego pakietu i zostały z niego wycofane. Za te decyzje odpowiadają konkretne firmy. Za skargę minister kultury i żądanie kary dla nadawcy odpowiadają politycy. Redakcja traci wpływy z reklam, a jednocześnie musi odpowiadać na żądania jej ukarania.
To tu widzę analogię do PRL-u. Władza nie musi zatrzymywać druku gazety ani zdejmować programu z anteny, żeby zniechęcić dziennikarza do zadania kolejnego pytania. Wystarczy, że każda redakcja widzi, co stało się z tą, która je zadała. Odmawianie Sakiewiczowi miana dziennikarza i żądanie finansowego ukarania Republiki uważam za całkowicie niezasadny atak na wolne media.
Staję w obronie Republiki i Sakiewicza. Od ministra Marcina Kierwińskiego oczekuję takiej samej gotowości do publicznego rozliczenia decyzji przełożonych, z jaką przedstawiciele władzy rozliczają dziś dziennikarza z każdego słowa. Kiedy wysłano pomoc dwóm policjantom i kiedy do nich dotarła? Odpowiedź należy się przede wszystkim Jakubowi Kulikowi i Arturowi Morańskiemu.
Materiały źródłowe
- Relacja Republiki z Rynku i jej zapis
- Republika o wsparciu dla policjantów podczas zatrzymania
- Odpowiedzi małopolskiej policji o patrolach i przebiegu pościgu
- Skarga minister kultury i stanowisko Prezydium Rady Polskich Mediów
- Wniosek marszałka Sejmu do KRRiT
- Radio Kraków o zakresie śledztwa i stanowisku rzecznika prokuratury
- Stenogram Sejmu z 6 listopada – informacja wiceministra Czesława Mroczka
- Stanowisko Marcina Kierwińskiego po wydarzeniach przed Trybunałem
- Komunikat Komendy Stołecznej Policji o zabezpieczeniu TK
- Oświadczenie prezydenta w sprawie Trybunału Konstytucyjnego
- Odpowiedź policji o wyjeździe 141 funkcjonariuszy
- Stanowisko RTV Euro AGD w sprawie wstrzymania reklam
- Stanowisko Mastercard przekazane Wirtualnym Mediom
