Nowa decyzja władz w Kijowie
Pod koniec sierpnia władze Ukrainy ogłosiły fundamentalną zmianę w dotychczasowej polityce migracyjno-mobilizacyjnej. Premier Julia Swyrydenko poinformowała, że mężczyźni w wieku 18–22 lat mogą opuszczać Ukrainę nawet w czasie obowiązującego stanu wojennego. To decyzja, która natychmiast wywołała szeroką debatę – zarówno w samej Ukrainie, jak i w krajach sąsiednich, w tym w Polsce. Warto przypomnieć, że od lutego 2022 roku, kiedy Rosja dokonała inwazji, wyjazd był zakazany dla wszystkich mężczyzn w wieku od 18 do 60 lat.
Zmiana zasad oznacza więc otwarcie drogi dla młodych ludzi, którzy zamiast pozostawać w kraju, mogą szukać możliwości nauki, pracy i życia poza granicami Ukrainy. Choć oficjalnie tłumaczy się to chęcią zapewnienia im „większych możliwości” i „utrzymania więzi z ojczyzną”, w praktyce może to prowadzić do ogromnych konsekwencji dla Polski i innych państw przyjmujących.
Społeczne obawy w Polsce
Do mojego biura poselskiego docierają liczne głosy obywateli, którzy zwracają uwagę na dwa główne problemy. Po pierwsze – istnieje realna obawa, że decyzja władz w Kijowie spowoduje masowy napływ młodych Ukraińców do Polski. Po drugie – pojawia się pytanie o ich obowiązki wobec własnego państwa. Skoro w Ukrainie trwa wojna, to czy Polska ma być miejscem, gdzie młodzi mężczyźni uchylają się od służby wojskowej, zostawiając ciężar walki innym?
Obawy te nie wynikają z uprzedzeń, lecz z poczucia odpowiedzialności za bezpieczeństwo wewnętrzne naszego kraju i troski o stabilność społeczną. Konserwatywna polityka bezpieczeństwa musi zawsze uwzględniać zasadę pierwszeństwa interesu narodowego i ochrony własnych obywateli.
Interpelacje poselskie – pytania do rządu
W tej sytuacji skierowałem do Prezesa Rady Ministrów dwie interpelacje poselskie. Pierwsza dotyczy konsekwencji decyzji władz Ukrainy i potencjalnego masowego napływu młodych Ukraińców do Polski. Pytam w niej m.in., czy rząd dostrzega zagrożenia wynikające z tej zmiany, jakie działania są planowane, aby temu przeciwdziałać, oraz jakie są aktualne dane o przestępczości cudzoziemców w naszym kraju.
Interpelacja poselska do Prezesa Rady Ministrów w sprawie konsekwencji decyzji władz Ukrainy o umożliwieniu opuszczania kraju przez młodych obywateli w wieku 18–22 lat
Treść interpelacji:
W ostatnich dniach władze Ukrainy ogłosiły istotną zmianę w przepisach dotyczących… pic.twitter.com/bN8COG43vA— Dariusz Matecki (@DariuszMatecki) August 31, 2025
Druga interpelacja dotyczy z kolei kwestii uchylania się przez obywateli Ukrainy od obowiązkowej służby wojskowej. Zapytałem premiera wprost: czy Polska współpracuje z Ukrainą w zakresie identyfikacji i wydalania osób unikających mobilizacji? Ile takich wydaleń miało miejsce od 2022 roku? Czy w Polsce działają oficjalne lub nieoficjalne punkty rekrutacyjne do Sił Zbrojnych Ukrainy? Czy istnieją procedury przeciwdziałające sytuacjom, w których młodzi mężczyźni, zobowiązani do służby w ojczyźnie, wybierają pobyt w Polsce jako formę ucieczki?
Interpelacja poselska do Prezesa Rady Ministrów w sprawie współpracy z władzami Ukrainy w zakresie poszukiwania i wydalania osób uchylających się od obowiązkowej służby wojskowej
Treść interpelacji:
Wojna na Ukrainie, trwająca od lutego 2022 r., sprawiła, że władze tego państwa… pic.twitter.com/Gn4hnsLlSz— Dariusz Matecki (@DariuszMatecki) August 31, 2025
Państwo i obowiązek
Konserwatyzm w swojej istocie kładzie nacisk na odpowiedzialność jednostki wobec wspólnoty. Jeśli młody obywatel ma obowiązek bronić swojego państwa w obliczu wojny, to ucieczka od tego obowiązku jest nie tylko problemem Ukrainy, ale także wyzwaniem dla państw przyjmujących. Polska nie może być miejscem, które zachęca do unikania odpowiedzialności.
Nasze państwo powinno jasno określić zasady: jeśli gościmy obywateli innego kraju, to powinni oni przestrzegać prawa, nie zagrażać porządkowi publicznemu i nie traktować Polski jako przestrzeni, w której można uchylać się od obowiązków wobec własnej ojczyzny. Taka postawa nie jest przejawem niechęci wobec Ukraińców, lecz konsekwencją zdrowego rozsądku i troski o ład społeczny.
Trzeba również wspomnieć o incydentach, które miały już miejsce w Polsce. Widzieliśmy przypadki propagowania symboliki banderowskiej, znieważania polskich symboli narodowych czy wręcz grożenia polskim władzom. Policja często ma trudności w skutecznym reagowaniu na takie sytuacje. W tej perspektywie masowe pojawienie się młodych mężczyzn z Ukrainy może zwiększyć ryzyko podobnych zdarzeń. Państwo musi być na to przygotowane – i to nie w teorii, ale w praktyce.
Polska racja stanu
W polskiej racji stanu zawsze najważniejsze powinno być bezpieczeństwo obywateli, spójność społeczna i stabilność narodowa. Pomoc Ukrainie – tak, solidarność – tak, ale nigdy kosztem bezpieczeństwa wewnętrznego Polski. Jeśli rząd nie odpowie na pytania, jeśli nie przygotuje mechanizmów prawnych i kontrolnych, możemy stanąć przed problemem, którego skala będzie trudna do opanowania. Dlatego te dwie interpelacje są nie tylko narzędziem parlamentarnym, ale także sygnałem, że w Polsce rosną społeczne obawy wobec obecnej sytuacji. Polacy chcą wiedzieć, ile osób uchyla się od mobilizacji w Ukrainie, jakie działania rekrutacyjne prowadzone są w Polsce i czy rząd rzeczywiście kontroluje ten proces. To są pytania, na które trzeba odpowiedzieć dziś, a nie wtedy, gdy problem urośnie do niekontrolowanych rozmiarów.
Decyzja władz Ukrainy to wydarzenie, które może mieć ogromny wpływ na Polskę. Jako poseł, ale też jako człowiek, który patrzy na sprawy w duchu konserwatywnej odpowiedzialności za państwo, uważam, że nie wolno nam tego bagatelizować. Polska musi znać realną skalę zjawiska i mieć procedury, które zapewnią bezpieczeństwo i przejrzystość prawa.
Dariusz Matecki, poseł na Sejm RP
